SUSi
~~ NAAR EEN DUURZAME & GEZONDE SAMENLEVING
Mijn titel

SUSi verkent de 'grote transitie' naar een duurzame en gezonde samenleving.............................

 

SUSi biedt organisaties, programma’s, projecten en/of pionierende mensen tijdelijke ondersteuning, onafhankelijk onderzoek & advies, onderwijs & training over duurzaamheidstransities en de gezondheids(zorg)transitie.

SUSi deelt praktijkervaringen, wetenschappelijke kennis en inspiratie met andere professionals, onderzoekers en/of studenten, in de vorm van (gezamenlijke) publicaties en interactieve lezingen/workshops.

SUSi heeft expertise in het duiden én beïnvloeden van fundamentele maatschappelijke veranderingen (transities), complexe systemen, duurzame ontwikkeling, gezondheid(szorg) en het vertalen van wetenschap naar de praktijk:

> Hoe kunnen we bijdragen aan de transitie naar een duurzame & gezonde samenleving> Hoe kan het gezondheids(zorg)systeem transformeren naar een ‘duurzaam systeem’, dat voldoet aan de behoefte aan goede gezondheid van huidige en toekomstige generaties? > Welke fundamentele veranderingen in de manier van denken (cultuur), werken (praktijken) en organiseren (structuur) zijn hiervoor nodig, of al gaande? > Wie zijn hierin de koplopers en pioniers? Hoe ondersteunen we hun 'transitie-initiatieven' of ‘transitie-experimenten’? > Hoe kunnen succesvolle experimenten opschalen van 'niches' naar mainstream? Hoe worden radicaal nieuwe ideeën over gezondheid(szorg) uiteindelijk 'gewoon’ of de norm?

 

Wie is SUSi?

SUSi is opgericht door onafhankelijk onderzoeker, adviseur & facilitator Suzanne van den Bosch (1980). Na een promotie-onderzoek in de ‘transitiekunde’ (2005-2010) - en de geboorte van Luna (2009) en Joya & Ivy (2011) – en enkele tussentijdse functies bij adviesbureaus in duurzaamheid & transities (Beco en Viatore), richtte Suzanne in 2012 haar bureau SUSi op. Door samen te werken met creatieve, visionaire en pionierende mensen (in Europa, Nederland en in Noordwijk!), wil SUSi een gezondere en duurzame wereld creëren.

Suzanne is opgeleid in Industrieel Ontwerpen/ Innovatie Management/ Duurzame Ontwikkeling (TU Delft), Transitie Management/ Transities (DRIFT) en Holistische Voeding/ Gezondheid (Healing Space).

Als creatieve denker en 'vrije geest' creëert Suzanne altijd 'tijd en ruimte' om nieuwe wegen te verkennen.

 

HEALTi – founded by SUSi

Het is tijd voor een ‘transformatieve’ verandering van SUSi. Zowel professioneel als persoonlijk is er veel veranderd. Op 3 augustus 2018 is mijn lieve, wijze en altijd positieve moeder overleden. Zij was de afgelopen 2,5 jaar zowel ziek als gezond en veerkrachtig. Haar dood ervaar ik als een ‘overgaan’ in iets eeuwigs / oneindigs....waardoor ik zelf ook ben veranderd. Door het over-lijden van mijn moeder ben ik anders gaan kijken naar leven en dood, en naar gezondheid en ziekte. Ik ervaar nu een nog grotere drijfveer om mijn werk te richten op het beter begrijpen, duiden, aanjagen en verder verkennen van de ‘gezondheidstransitie’. Gezond leven, nu en in de toekomst, vraagt om een fundamentele verandering van het gezondheidssysteem*. 

Deze ‘transformatieve verandering’ vraagt ook om een nieuwe naam. SUSi verwijst naar SUStainability & innovatie, met een knipoog naar Susanne (zoals het in mijn paspoort staat, met dubbel ‘s’). De nieuwe naam die beter past bij toekomstige activiteiten en initiatieven is: HEALTi. Dit staat voor: HEALth Transition initiative.

HEALTi (www.HEALTi.nl - under construction) biedt mij – en anderen – een platform om ideeën die bijdragen aan de gezondheidstransitie verder te onderzoeken, te delen en te versterken. De ‘i’ verwijst dus niet meer naar ‘innovatie’ (omdat de associatie hierbij vaak beperkt is tot ‘technologische innovatie’), maar naar ‘initiatieven’ en ‘initiatiefnemer(s)’ van radicaal nieuwe ideeën en praktijken op het gebied van gezondheid. De ‘i’ verwijst ook letterlijk naar ‘individu’, omdat algemene trends over gezondheid (bijv. dat de levensverwachting stijgt) niet altijd iets zeggen over een individu (zoals mijn moeder die maar 65 werd, terwijl ze in haar optimisme altijd zei dat ze 106 zou worden!).

HEALTi kijkt vanuit een (complex) systeemperspectief naar een gezonde samenleving met gezonde individuen. Het kijkt naar de gezondheid van de héle bevolking en de héle mens. HEALTi verkent de transitie naar een duurzaam *gezondheidssysteem: het geheel aan actoren dat actie onderneemt voor de gezondheid van huidige en toekomstige generaties. Bijvoorbeeld organisaties en mensen die actie ondernemen voor een gezonde leefomgeving, luchtkwaliteit, natuur, gebouwen, voeding, leefwijzen, werkwijzen, gezondheidsbeleid, etc.

Van 'zorgtransitie' naar 'gezondheidstransitie'

Nadat ik bij DRIFT, Viatore en met SUSi de afgelopen tien jaar heb bijgedragen aan de ‘zorgtransitie’ (vanuit het perspectief van duurzame ontwikkeling en transitiestudies), wil ik de komende jaren de ‘gezondheidstransitie’ verder verkennen. Voor een ‘grote transitie’ naar een duurzame, gezonde samenleving is immers meer nodig dan alleen een fundamentele verandering van het ‘zorgsysteem’. Een zorgsysteem is per definitie gericht op het zorgen voor mensen met symptomen van ziekte of beperkingen. Terwijl een breder ‘gezondheidssysteem’ bijdraagt aan een goede gezondheid van de héle bevolking (en de héle mens!). Het gezondheidssysteem is "het geheel aan actoren dat actie onderneemt op het gebied van gezondheid" (zie o.a. Broerse & Grin, 2017, p1). Nieuwe vragen die SUSi inspireren zijn:

> Wat zijn de problemen en maatschappelijke opgaven in ons huidige ‘gezondheids(zorg)systeem’? > Welke fundamentele veranderingen zijn er nodig, en al gaande, m.b.t.: hoe we als samenleving denken over gezondheid (cultuur)?, wat we doen aan gezondheid (praktijken)?, hoe we ons gezondheidssysteem organiseren (structuur)? > Welke verschillende actoren zijn er al actief, zowel lokaal, nationaal als internationaal, om de omslag te maken naar een radicaal nieuw gezondheidssysteem? > Hoe creëren we (meer) ruimte voor radicaal nieuwe ideeën en experimenten die leren over deze ‘gezondheidstransitie’? Hoe kan duurzaam, gezond leven voor alle generaties ‘normaal’ worden?

(wordt vervolgd...)

Masterclass Transitiemanagement - voorjaar 2017

Op 8 maart 2017 start er weer een nieuwe masterclass Transitiemanagement, georganiseerd door de Transition Academy i.s.m. de Erasmus Academie. Met transitiemanagement leren deelnemers een manier om richting te geven aan het verduurzamen van maatschappelijke systemen: sectoren, gebieden en de rol van organisaties. Deelnemers aan deze masterclass zijn 25 professionals (programmamanagers, projectleiders, ondernemers, beleidsmedewerkers en adviseurs) die in hun dagelijkse praktijk betrokken zijn bij het realiseren van veranderingen in diverse domeinen. 

De masterclass bestaat uit vijftien modules verspreid over acht dagen en een terugkomdag. Voor het vijfde jaar op een rij geef ik de module: Transitie-experimenten - verdiepen, verbreden en opschalen. Aan de hand van theorie, voorbeelden en opdrachten, begeleid ik de deelnemers in het toepassen van 'transitiedenken' in de eigen praktijk. Ik geef een inleidend college over transitie-experimenten in de langdurige zorg en de opschaling van Buurtzorg. Daarna gaan de deelnemers in groepen aan de slag met het toepassen van de theorie in eigen projecten of transitie-experimenten. Aan het eind van deze module presenteren de groepen aan elkaar welke concrete stappen ze bedacht hebben om hun projecten op te schalen van 'niche' naar 'mainstream'. Met als doel om meer invloed uit te kunnen oefenen op de verduurzaming van bestaande systemen.

Door de combinatie van inhoud en proces (denken en doen) leren deelnemers hoe zij structurele transforma­tieprocessen begeleiden voor een duurzame toekomst. De volgende transitiemanagement activiteiten komen aan bod in de verschillende modules:

  • het maken van een systeemanalyse;
  • het creëren van een transitiearena;
  • de rol van visieontwikkeling;
  • het creëren van nieuwe agenda’s en coalities;
  • het doen van transitie-experimenten;
  • evaluatie en monitoring van het transitieproces.

Certified Professional project - Climate-KIC

Climate-KIC* is Europe’s largest public-private innovation partnership addressing climate change. Since 2012 I have worked for Climate-KIC as a freelancer: the first four years as a mentor of Pioneers into Practice in Bologna (Italy) and since 2016 as a freelance Climate-KIC training partner. In 2016 I have reviewed the 'toolkit for systemic innovation training' and worked as an assessor in the pilot phase of the 'Accelerating Sustainable Transition' certificate. Check the website of Certified Professional, to download the competency framework for Accelerating Transition or to have your competencies assessed. 

Certified Professional was initiated because our world is continuously changing – digitalization is omnipresent, the population is aging, millions of people are relocating, and the climate is warming. This affects all of us. The challenges ahead are complex and unpredictable. Climate-KIC Certified Professional introduces a pan-European standard for the postgraduate job market, emphasizing competencies that will make the workforce fit to tackle these challenges.

To address different requirements, three strands of certificates have been identified: 

  • Accelerating Sustainable Transition 
  • Promoting Sustainable Innovation 
  • Driving Sustainable Entrepreneurship

This new certification scheme will be fully launched in 2017.

*Climate-KIC is one of three Knowledge and Innovation Communities (KICs) created in 2010 by the European Institute of Innovation and Technology (EIT). The EIT is an EU body whose mission it is to create sustainable growth, by addressing climate change mitigation and adaptation.

 
 
Pioneers into Practice workshops - Mei & Juni 2014

De zomer van 2014 begon voor SUSi al vroeg in Bologna (Italie), waar ik een tweedaagse Introductie Workshop en een Crucible gaf voor het Pioneers into Practice programma. In deze workshops kreeg een nieuwe groep van 24 Italiaanse pioniers in duurzaamheid en klimaatverandering training in transitiedenken en systeeminnovaties. Tussen de trainingen door werken ze dit jaar in subgroepen aan concrete regionale transitievraagstukken, bijvoorbeeld hoe afval als waardevolle grondstof gebruikt kan worden in nieuwe producten en hoe cultureel erfgoed in Italiaanse steden energieneutraal kan worden. De pioneers kunnen in hun werk gebruik maken van transitiekennis en -tools zoals het Multi-Level Perspectief, Stakeholder Interviews & Actor Analyse, Strategisch Niche Management, Visioning & Backcasting en "Transitioneren".

Samen met mijn Italiaanse co-mentoren hebben we veel gebruik gemaakt van creatieve werkvormen zoals een World Cafe, energizers, collages maken, theater en storytelling. Dit bracht de deelnemers soms uit hun "comfort zone", maar werd uiteindelijk hoog gewaardeerd!

Voor een introductiefilmpje van het Pioneers into Practice programme (onderdeel van Climate-KIC) zie:

https://www.youtube.com/watch?v=UNH_BEGXdtY&feature=youtu.be

 

 

 

 

Start van Pioneers into Practice programma 2014

Maandag 24 maart gaat het Pioneers into Practice* programma 2014 van start met een Train-the-trainers event. Tijdens deze bijeenkomst komen coaches van 6 regio's in Europa bij elkaar voor een 'transitie training'. Zij staan allemaal voor de uitdaging om in 2014 weer een nieuwe groep pioniers te begeleiden die werken aan de transitie naar een 'low-carbon economy'. Ook dit jaar zal ik in de Italiaanse regio Emilia Romagna een aantal workshops geven. Dit jaar staat echter in het teken van overdragen en borgen van de transitiekennis & tools bij de regionale coaches. Het Train-the-trainers event is hierin een belangrijke eerste stap!

*Pioneers into Practice is onderdeel van het Europese Climate KIC programma. Zie: http://www.climate-kic.org/for-students/professional-education/

 

Het einde van STG/HMF – begin van nieuw tijdperk?

Afgelopen maandag werd tijdens de slotbijeenkomst van STG/HMF duidelijk dat deze stichting de afgelopen 30 jaar tal van relevante verkenningen en mooie gesprekken over de toekomst van de zorg heeft geleid. De thema’s waar STG/HMF 30 jaar geleden al over nadacht, zoals zelfredzaamheid, de-institutionaliseren en een sterkere 1e lijnszorg, blijken nu nog steeds actueel.

Het afgelopen jaar heb ik bij STG/HMF met het Toekomstontwerpers netwerk een drietal inspiratiesessies begeleid over nieuwe thema’s zoals concentratie van zorg, zorg op maat en populatiebekostiging. Tijdens de afsluitende lezing van Martijn Aslander (zie: http://martijnaslander.nl/) werd voelbaar duidelijk dat door de huidige netwerk- en informatiesamenleving allerlei nieuwe ontwikkelingen op de zorg afkomen. Voorbeelden zijn the Quantified Self, zelf-diagnose (zie bijv. www.scanadu.com) en pionierend onderzoek naar bijvoorbeeld kanker (zie bijv. http://en.wikipedia.org/wiki/Jack_Andraka).

Zelforganisatie biedt niet alleen inspiratie voor de toekomst van de zorg, maar ook voor de toekomst van het Toekomstontwerpers netwerk! Daarom heb ik een persoonlijke oproep gedaan om “zelforganiserend” de toekomst in te gaan. Hopelijk blijven mensen vanuit verschillende organisaties in de zorg elkaar vinden op belangrijke thema’s van de toekomst.

We verliezen een mooie stichting zoals STG; in het nieuwe tijdperk dat is aangebroken ‘hebben’ we steeds minder, en daardoor zullen we hopelijk nog meer met elkaar gaan ‘delen’ (perspectieven, ideeën, contacten, etc.).

Tijdelijke versterking van STG/HMF: zorgnetwerk voor toekomstverkenning, strategieontwikkeling en zorginnovatie

Het afgelopen jaar heeft SUSi kennisgemaakt met Stichting Toekomstverkenningen Gezondheidszorg / Health Management Forum (STG/HMF), o.a. in een kleine rol op het netwerkdiner van 16 april (zie bovenstaande foto!) en in verkennende gesprekken over koplopers in de zorg.  

Vanaf 1 maart 2013 zal Suzanne van den Bosch (naast haar werk voor SUSi) het team van STG/HMF tijdelijk versterken. STG/HMF ondersteunt de deelnemers van hun zorgnetwerk bij visie- en strategieontwikkeling en bij het gezamenlijk verkennen van nieuwe trends in de gezondheidszorg.

Er staan al een groot aantal inspirerende, toekomstgerichte zorgbijeenkomsten in de STG/HMF agenda. Op 21 februari vindt de Toekomstontwerpers startsessie met het netwerk van change makers in de zorg plaats, waarbij Suzanne een korte inleiding houdt over "Koersen voor duurzame zorg in een kantelperiode". En op 18 maart krijgen de gesprekken over koplopers in de zorg een vervolg in het klankborddiner "Anders organiseren in een kantelperiode, hoe doe je dat?". Tijdens dit diner gaan zorgbestuurders (en hopelijk ook enkele genodigden uit het transitienetwerk!) in gesprek met nieuwe spelers in de zorg: koplopers die al in de toekomst werken.

 

Transitietraining aan pioniers in Bologna (Italië)

Voor het Europese Climate KIC programme (www.climate-kic.org) verzorgt SUSi trainingen aan een groep van 20 pioniers, die werken aan klimaatverandering en de transitie naar een 'low-carbon’ samenleving. De introductietraining vond plaats in April 2012 met een multi-disciplinaire groep Italiaanse pioniers, die o.a. gezamenlijke duurzaamheidsvisies ontwikkelden (No Car 2050, Renewable Energy & Sustainable Food and Water in 2050). De tweede training was in Juni en stond in het kader van het uitwisselen van ervaringen in het KIC programma en het leren toepassen van diverse transitiemethoden (o.a. het Multi-Level Perspectief, Strategisch Niche Management & Technologisch Innovatie Systeem aanpak).

In Oktober 2012 vinden er nog twee trainingen plaats met een groep pioniers uit 5 regio’s in Europa, die allen een project uitvoeren in Bologna (Italië). Deze trainingen zullen gaan over het toepassen van Transitie Management om de transities naar duurzame regio’s verder te ondersteunen en stimuleren.

 

 

 

 

Publicaties

Twitter